г. Лида Лидский замок
Гродзенская вобл.
XIV ст. |
Лідскі замак быў
заложаны вялікім князем Вялікага княства Літоўскага Гедымінам у XIV ст. і уваходзіў
у абарончую лінію Навагрудак - Крэва - Мядзінінкай - Тракай. Будавалі яго каля
пяці гадоў, пасля чаго на працягу некалькіх стагоддзяў замак заставаўся буйной
цытадэллю Вялікага Княства Літоўскага. За гэты час ен не аднойчы як адбіваў атакі
ворагаў, так і разбураўся імі. У 1384 годзе ен быў упершыню захоплены крыжакамі.
Яшчэ праз чатыры гады замак аблажылі, а потым разрабавалі цэлым «інтэрнацыянал»,
у склад якога вайшлі тыя ж крыжакі, іх тагачасны саюзнік князь Вітаўт і нават
англійскія рыцары. У 1394 годзе рыцары, да якіх далучыўся яшчэ і французкі атрад,
зноў напалі на замак, але на гэты раз абаронцы здолелі адбіцца. Напрыканцы XIV
ст. тут жыў выгнаны з Залатой Арды хан Тахтамыш, у XV ст. - яшчэ адзін хан-выгнаннік
Хаджы-Гірэй, які потым з дапамогай ВКЛ стаў ханам перакопскіх татар. У XVII ст.
Лідскі замак моцна пацярпеў у час руска-польскай вайны, а ў 1702 годзе, яшчэ перад
Паўночнай вайной, был спалены і канчаткова разбураны адным са шведскіх атрадаў.
З таго часу ен ўжо не аднаўляўся, і да XX ст. яго руіны захавалісь прыкладна у
тым выглядзе, у якім зараз знаходзіцца Крэўскі замак. Тым не меньш, шматгадовыя
рэстаўрацыйныя работы дазволілі значна аднавіць знешняе аблічча старадаўняга Лідскага
замка. |